ပထဗ်ာ ဧကရေဇၨန ၊သဂၢႆ ဂမေနန ၀ါ ။သဗၺေလာကာဓိပေစၥန ၊ေသာတာပတၱိဖလံ ၀ရံ ။ ပါဠိစာေပဟာ ေလးနက္တဲ့ အဓိပၸါယ္ျပည့္၀တဲ့ ေလာကေကာင္းက်ိဳးေ႐ွ႕႐ႈတဲ့ စာေကာင္း ေပမြန္ တစ္ခုပါ။ ဖတ္ မွတ္ ေလာ့လာ႐ံုနဲ႔ သိသာပါတယ္။ မိမိ သူတပါးကို တစ္စိုးတစ္စိမွ် ထိပါးျခင္း မ႐ွိဘဲ မိမိရဲ႕ က်င့္ႀကံႀကိဳးကုတ္မႈအေပၚ မူတည္ၿပီး အက်ိဳးအျမတ္ေကာင္းမ်ား ရႏိုင္ပါတယ္။ မ်က္ကန္း ယံုၾကည္မႈကို ဖယ္႐ွားၿပီး မိမိရဲ႕ ကိုယ္ပိုင္ စြမ္းအားနဲ႔ လြပ္လပ္ေသာ အေတြးအေခၚ အယူအဆမ်ားကို ကိုင္စြဲကာ ဘ၀ရဲ႕ ဒုကၡမ်ားကို မေ႐ွာင္တမ္း ရင္ဆိုင္ ႏိုင္ပါတယ္။ အျပဳသေဘာေဆာင္တဲ႔ အျမင္မ်ားနဲ႔ ေလာကရဲ႕ မညီညာမႈေတြ အေျပာင္းအလဲေတြ အ႐ႈပ္အေထြးေတြၾကားမွာ ျငိမ္းေအးစြာ ေနထိုင္ႏိုင္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။တိတိက်က် ေျပာရရင္ ၁၉၈၆/၈၇ မွာ။ ၉တန္း ေက်ာင္းသားတစ္ေယာက္ အေနနဲ႔ ေပ်ာ္စရာအတိပါ။ ပူပင္စရာ မ႐ွိ။ ေက်ာင္းသြား ေက်ာင္းျပန္ စာမွန္မွန္က်က္ ဒါပဲ( ဟိုဟိုဒီဒီ အေလလိုက္ခ်င္တဲ့ စိတ္ တျဖည္းျဖည္း ရင့္လာတာေလးေတာ့ ႐ွိတာေပါ့)။ ေက်ာင္သားတစ္ေယာက္ရဲ႕ ဘ၀ ျပန္ေတြးၾကည့္ရင္ လြမ္းေမာစရာထက္ မတည္ျငိမ္ေသးတဲ့ သေဘာေတြ ႐ွိေနတာကို ေတြ႕ရမွာပါ။ ဒီအထဲက တစ္ခုကို ေျပာခ်င္လို႔ပါ။ ေက်ာင္းတက္ေနတုန္းမွာ အတန္း အကူးအေျပာင္းမွာ ဆရာ မလာတဲ့ အခ်ိန္မ်ား ႐ွိတတ္ပါတယ္။ အလြန္ ေပ်ာ္ေပါ့။ အဲဒီလို အခ်ိန္ေလးမွာေပါ့….။ဟိန္း….အသံႀကီးတစ္ခု ၾကားလိုက္ရပါတယ္။ သိလိုက္ပါၿပီ။ ေက်ာင္းအုပ္ႀကီးရဲ႕ ကိုယ္ပိုင္ သံစဥ္ တစ္ခု ျဖစ္ပါတယ္။ ေက်ာင္း၀န္းထဲမွာ ဒီလို အသံမ်ိဳး ၾကားလို႔ကေတာ့ ေနာက္က်တဲ့ ေျခေထာက္ သစၥာေဖာက္ေပါ့။ ေျပးစမ္း။…

႐ွိုျခင္းနဲ႔ မ႐ွိျခင္းတို႔ရဲ႕ အျခားတစ္ဖက္ဆိုတာ ဘယ္မွာလဲ။ ႐ွာၾကည့္ရေအာင္။“နတၳိ” ဒီစကားလံုးက အေျခခံအားျဖင့္ ပါဠိlanguageက လာတာ။ Grammar အေနအထားအရ ေျပာရရင္ န ရယ္ အတၳိ ရယ္, စကားလံုး ႏွစ္ခုကို ေပါင္းစပ္ ထားတာ။ negativeကို ၫႊန္းဆိုတဲ့ “န” နဲ႔ possessiveကို ျပတဲ့ “အတၳိ” တို႔ ေပါင္းလိုက္ေတာ့ နတၳိ ျဖစ္ေရာ။ အဓိပၸါယ္က “မ႐ွိ” ေပါ့။ျမန္မာျပည္မွာ ပါဠိစာေပကို ဘုန္းႀကီးစာလို႔ ေခၚၾကတယ္။ Oriental Studyလို႔လဲ ဆိုႏိုင္တယ္။ ဘာသာေဗဒ ႐ႈေထာင့့္က ၾကည့္ရင္ ပါဠိဟာ Dead languageပါ။ တစ္ဖက္ကေတာ့ ျမတ္ဗုဒၶရဲ႕ တရားေတာ္ေတြကို ပါဠိlanguageနဲ႔ recordလုပ္ထားတာေၾကာင့္ သုတ ရသ ျမတ္ႏိုးသူတို႕ အတြက္ တန္ဖိုးျဖတ္လို႔ မရတဲ့ ဘာသာစကား တစ္ခု ျဖစ္ေနျပန္တယ္။ ျမန္မာ့ယဥ္ေက်းမႈ ျဖစ္စဥ္ေတြမွာ ပါဠိစာေပရဲ႕ ၾသဇာသက္ေရာက္မႈ အႀကီးအက်ယ္ ႐ွိပါတယ္။ (ဘာသာေရးအျမင္မ်ားနဲ႔ ဘာသာစကားဆက္ႏြယ္မႈတို႔ comparative study တစ္ခု အေနနဲ႔ ေလ့လာႏိုင္ပါတယ္)။ ကိုယ့္အေပၚ ဘယ္လို သက္ေရာက္တယ္ ဆိုတာကိုပဲ ေျပာခ်င္တယ္။ပါဠိစာေပမွာ ကဗ်ာေတြ ႐ွိတယ္။ (ဒီေနရာမွာ ကဗ်ာေရစီးေၾကာင္းထဲက pre ေတြ post ေတြ ultra ေတြ မေရးခ်င္ပါ) ။ ပါဠိဘာသာနဲ႔ ကဗ်ာကို ဂါထာလို႔ ေခၚတယ္။ အထူးသျဖင့္ ျမတ္ဗုဒၶရဲ႕ ေဒသနာေတာ္ေတြထဲမွာ တိက် ျပတ္သားတဲ့ ေရးဖြဲ႔မႈ စနစ္ေတြနဲ႔ ေလးနက္ တည္ၾကည္တဲ့ အနက္အဓိပၸါယ္ေတြပါတဲ့ ကဗ်ာေတြ ေျမာက္မ်ားစြာ ႐ွိတယ္။ လူတစ္ဦးရဲ႕ စိတ္ကို ညွိဳ႕ယူဖမ္းစားႏိုင္တဲ့…